Psikolojisi Bozuk Çocuğun Belirtileri Nelerdir?

İYİ PSİKOLOG / TÜRKİYE

Çocukların duygusal ve zihinsel dünyaları, yetişkinlere kıyasla çok daha hassas ve kırılgandır. Genellikle yetişkinlik döneminde ortaya çıktığı sanılan birçok psikolojik rahatsızlık aslında çocukluk çağında temellerini atar. Bu nedenle, çocukların davranışları, ruh halleri ve tepkileri dikkatle gözlemlenmeli; olağan dışı durumlarda uzman desteği alınmalıdır.

Çocuklarda Psikolojik Sorunların Belirtileri Nelerdir?

Çocuğun ruhsal yapısında oluşabilecek bozulmalar çoğu zaman bazı davranışsal sinyallerle kendini belli eder. Ailelerin dikkatli olması gereken başlıca belirtiler şunlardır:

• Ani öfke patlamaları, saldırgan davranışlar

  
  

• Aşırı içe kapanıklık, sessizlik ve sosyal geri çekilme

• İştahın belirgin şekilde artması ya da azalması

• Sık sık yorgun hissetme ya da aşırı hareketlilik (hiperaktivite)

• Sebepsiz kaygı, stres ve huzursuzluk halleri

  
  

• Kendine güven eksikliği, değersizlik duyguları

• Yaşına uygun olmayan şekilde makyaj yapma veya abartılı giyinme arzusu

• Künt duygulanım (duygularını ifade etmekte zorluk)

• Gerçeklikten kopma, inkâr ve kaçınma davranışları

Bu belirtiler tek başına bir teşhis aracı olmasa da, çocuğun alışık olunan tutum ve davranışlarında fark edilir değişiklikler görülüyorsa dikkat edilmelidir. Her çocuk, duygularını farklı yollarla ifade eder. Dolayısıyla normal dışı davranışları değerlendirirken çocuğun bireysel özellikleri göz önünde bulundurulmalıdır.

Çocuk Psikoloğu Ne Yapar?

Çocuk psikoloğu ya da pedagog, 0-12 yaş arasındaki çocukların zihinsel, duygusal ve sosyal gelişimini değerlendiren, sorunları tespit eden ve uygun müdahalelerle çözüm arayan uzman kişidir. Gözlenen psikolojik sorunlara karşı:

• Gelişim testleri ve psikolojik değerlendirmeler uygular,

• Terapiler ve danışmanlık süreçleri yürütür,

• Aileye rehberlik ederek doğru iletişim stratejileri kazandırır.

Erken yaşta tanı ve müdahale, ileride yaşanabilecek daha ciddi ruhsal sorunların önüne geçilmesinde önemli rol oynar. Sağlıklı bir yetişkinlik süreci için çocukluk döneminde baş gösteren rahatsızlıkların tedavi edilmesi şarttır.

Psikolojisi Bozuk Bir Çocuğa Nasıl Davranılmalı?

Tedavi sürecinin etkili olabilmesi için aile tutumu çok önemlidir. Anne ve baba başta olmak üzere, çocuğun çevresindeki yetişkinler aşağıdaki yaklaşımları benimsemelidir:

• Baskıcı değil, destekleyici bir tutum sergilenmeli

• Çocuk dinlenmeli, duygu ve düşüncelerine saygı gösterilmeli

• Problemli davranışlar cezalandırılmak yerine anlamlandırılmaya çalışılmalı

• Aile içi güven ortamı güçlendirilmelidir

Örneğin, çocuğun rahatsızlık duyduğu bir durumu tekrar yaşamaması, onun değerli hissetmesini sağlar. Sevgi ve anlayışla yaklaşmak, çocuğun iyileşme sürecinde en etkili adımlardan biridir.

Çocuklarda Sık Görülen Psikolojik Rahatsızlıklar

Psikolojik sorunlar her yaş grubunda farklı şekillerde ortaya çıksa da çocukluk çağında en çok karşılaşılan rahatsızlıklar şunlardır:

• Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB)

• Obsesif Kompulsif Bozukluk (OKB)

• Anksiyete Bozukluğu

• Sosyal Fobi

• Depresyon

• Künt Duygulanım

• Otizm Spektrum Bozukluğu

• Öğrenme Güçlükleri ve Okuma Bozukluğu

• Tourette Sendromu

• Kekemelik

Bu rahatsızlıkların erken tanınması, uygun tedavi yöntemlerinin uygulanması ve aile desteğiyle birlikte çocukların sağlıklı bireyler olarak büyümesi sağlanabilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Psikolojik bozukluklar kaç yaşında başlar?
Bebeklikten itibaren başlayabilir. Göz ardı edilmeden erken müdahale edilmesi gerekir.

En tehlikeli psikolojik rahatsızlıklar hangileridir?
Şizofreni, bipolar bozukluk, majör depresyon ve psikopati en ciddi risk taşıyan rahatsızlıklardır. Ancak her psikolojik sorun yaşam kalitesini olumsuz etkileyebilir.

Psikolojik belirtiler neden ortaya çıkar?
Aile içi travmalar, sevgi eksikliği, istismar, duygusal ihmal gibi nedenlerle çocuğun psikolojisi olumsuz etkilenebilir. Bu durum davranış bozuklukları, sosyal problemler ve duygu düzenleme zorluklarıyla kendini gösterebilir.

www.iyipsikolog.com

Kaynak: Avicenna